Η πιο συνηθισμένη μορφή της πρωτοπαθούς οστεοπόρωσης είναι η μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση, η οποία αναπτύσσεται κυρίως στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση. Αυτή η μορφή της πάθησης σχετίζεται άμεσα με τη μείωση των επιπέδων των οιστρογόνων, που επέρχεται κατά τη συγκεκριμένη περίοδο της ζωής τους. Μια άλλη μορφή πρωτοπαθούς οστεοπόρωσης είναι η γεροντική, η οποία εμφανίζεται κυρίως σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, συνήθως άνω των 70 ετών.

Η δευτεροπαθής οστεοπόρωση αναπτύσσεται σε άτομα που πάσχουν ήδη από άλλες ασθένειες, όπως ρευματοειδής αρθρίτιδα, υπερθυρεοειδισμός και υπογοναδισμός. Επιπλέον, μπορεί να εμφανιστεί και σε άτομα που λαμβάνουν για μακροχρόνια περίοδο φάρμακα, όπως η κορτιζόνη ή η θυρεοειδική ορμόνη, καθώς αυτά ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά τη δομή των οστών.

Καθώς το άτομο αναπτύσσεται, η οστική μάζα αυξάνεται σταδιακά μέχρι την ηλικία των 25 ετών, οπότε φτάνει στο μέγιστο σημείο της, το οποίο ονομάζεται κορυφαία οστική μάζα. Στα επόμενα περίπου 20 χρόνια, η παραγωγή και η απορρόφηση της οστικής μάζας παραμένουν σε ισορροπία. Ωστόσο, μετά την ηλικία των 45, αυτή η ισορροπία αρχίζει να ανατρέπεται, με την οστική απορρόφηση να υπερτερεί της παραγωγής, ειδικά στις γυναίκες, λόγω της μείωσης της παραγωγής οιστρογόνων και της εμμηνόπαυσης. Εάν το άτομο δεν έχει πετύχει τη μέγιστη δυνατή οστική μάζα μέχρι τα 25 ή αν ο ρυθμός της οστικής απώλειας μετά τα 45 είναι μεγαλύτερος του φυσιολογικού, τότε αυξάνονται οι πιθανότητες εμφάνισης οστεοπόρωσης.

Σε γενικές γραμμές, οι παράγοντες κινδύνου που επηρεάζουν την ανάπτυξη της οστεοπόρωσης περιλαμβάνουν κληρονομικούς και γενετικούς παράγοντες, την εμμηνόπαυση, το φύλο, την ηλικία, διάφορες χρόνιες ασθένειες και τη μακροχρόνια λήψη κορτιζόνης. Σημαντική είναι επίσης η επάρκεια ασβεστίου και βιταμίνης D στη διατροφή, ενώ το κάπνισμα, η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ και το χαμηλό σωματικό βάρος αυξάνουν τις πιθανότητες εμφάνισης της πάθησης. Επίσης, η εμφάνιση εμμηνόπαυσης πριν από την ηλικία των 45 ετών αυξάνει τον κίνδυνο, καθώς επιφέρει πρώιμη μείωση της παραγωγής οιστρογόνων.

Η οστεοπόρωση μπορεί να παραμείνει ασυμπτωματική για αρκετά μεγάλο διάστημα, με την οστική μάζα να φθείρεται σταδιακά μέχρι να εκδηλωθεί το πρώτο σύμπτωμα, που συνήθως είναι ένα κάταγμα, το οποίο προκύπτει έπειτα από έναν ελαφρύ τραυματισμό. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κατάγματα αυτά μπορεί να εμφανιστούν με έναν πόνο στη μέση ή, στην περίπτωση σπονδυλικών καταγμάτων, μπορεί να μην συνοδεύονται από πόνο. Καθώς η οστεοπόρωση στα πρώτα στάδια της δεν εμφανίζει συμπτώματα, πολλές γυναίκες δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν από αυτή, γεγονός που καθιστά σημαντικές τις προληπτικές εξετάσεις.

Τα κατάγματα που προκαλούνται από οστεοπόρωση εμφανίζονται πιο συχνά στη σπονδυλική στήλη, στο ισχίο και στον καρπό. Άτομα που έχουν υποστεί ένα τέτοιο κάταγμα είναι πολύ πιθανό να υποστούν και ένα νέο.

Όταν εμφανιστεί ένα οστεοπορωτικό κάταγμα, είναι σημαντικό να προχωρήσουμε σε διάγνωση, η οποία πραγματοποιείται με κλινική εξέταση και μέτρηση της οστικής πυκνότητας. Ωστόσο, η μέτρηση της οστικής πυκνότητας μπορεί να προσφέρει διάγνωση και πριν την εμφάνιση των συμπτωμάτων. Η μέτρηση αυτή συνιστάται για γυναίκες άνω των 65 ετών, για μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες κάτω των 65 με επιβαρυντικούς παράγοντες κινδύνου, καθώς και για άτομα που λαμβάνουν κορτιζόνη για μεγάλο διάστημα, έχουν ήδη παραμορφωμένους σπονδύλους ή έχουν υποστεί κάταγμα μετά από ελαφρύ τραυματισμό.

Η θεραπεία της οστεοπόρωσης στοχεύει είτε στη μείωση της οστικής απορρόφησης είτε στην αύξηση της παραγωγής οστικής μάζας, αν και δεν μπορεί να αποκαταστήσει πλήρως την οστική απώλεια που έχει ήδη σημειωθεί.

Η οστεοπόρωση είναι μια χρόνια και συχνά σιωπηλή νόσος, που χαρακτηρίζεται από σταδιακή απώλεια της οστικής πυκνότητας και αυξημένο κίνδυνο για κατάγματα ακόμα και μετά από απλά χτυπήματα ή πτώσεις. Είναι η πιο συχνή εκφυλιστική πάθηση του σκελετικού συστήματος, με ιδιαίτερη επίπτωση σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, αλλά και σε άνδρες τρίτης ηλικίας.

Ο ορθοπαιδικός Μιλτιάδης Γεωργούσης, με ιατρεία σε Καρδίτσα και Λαμία, παρέχει επιστημονικά τεκμηριωμένη και εξατομικευμένη ορθοπαιδική φροντίδα σε ασθενείς με οστεοπόρωση και αυξημένο κίνδυνο οστεοπορωτικών καταγμάτων.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;

• Γυναίκες άνω των 50 ετών (ιδιαίτερα μετά την εμμηνόπαυση)

• Άνδρες άνω των 65 ετών

• Άτομα με οικογενειακό ιστορικό οστεοπόρωσης

• Ασθενείς με καθιστική ζωή ή χρόνια νοσήματα (θυρεοειδοπάθειες, ρευματοπάθειες)

• Χρήστες κορτιζόνης ή αντικαρκινικών φαρμάκων

• Άτομα με ιστορικό κατάγματος ισχίου, σπονδύλων ή καρπού

Εφαρμόζουμε μια συνολική διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση, βασισμένη στις σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες, και προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε ασθενούς. Οι υπηρεσίες περιλαμβάνουν:

• 📋 Αξιολόγηση οστεοπορωτικού κινδύνου με λήψη λεπτομερούς ιστορικού και φυσική εξέταση

• 🦴 Παραπομπή για μέτρηση οστικής πυκνότητας (DEXA scan)

• 💊 Καθορισμός φαρμακευτικής αγωγής (διφωσφονικά, βιταμίνη D, σκελετικά αναβολικά φάρμακα κ.λπ.)

• 🥗 Οδηγίες για διατροφή πλούσια σε ασβέστιο και βιταμίνη D

• 🏋️‍♀️ Καθοδήγηση για ασκήσεις ενδυνάμωσης και ισορροπίας

• 🛑 Προληπτικά μέτρα για αποφυγή πτώσεων στο σπίτι ή σε εξωτερικούς χώρους

• 🔧 Αντιμετώπιση οστεοπορωτικών καταγμάτων (π.χ. σπονδυλική συμπίεση, ισχίο, καρπός), είτε συντηρητικά είτε χειρουργικά

Η ορθοπαιδική αντιμετώπιση της οστεοπόρωσης στοχεύει όχι μόνο στη βελτίωση της οστικής μάζας, αλλά κυρίως στην πρόληψη νέων καταγμάτων, τη βελτίωση της κινητικότητας και τη διατήρηση της ανεξαρτησίας των ηλικιωμένων.

Συμπτώματα που ΔΕΝ πρέπει να αγνοήσετε:

• Πόνος στη μέση ή στον αυχένα, χωρίς εμφανή αιτία

• Μείωση ύψους ή κύρτωση της σπονδυλικής στήλης

• Εύκολα κατάγματα με ελάχιστη καταπόνηση

• Κούραση κατά το βάδισμα, ασταθές βήμα

• Ανισορροπία και φόβος πτώσης

Αν βρίσκεστε στην Καρδίτσα ή στη Λαμία

Ο ορθοπαιδικός χειρουργός Μιλτιάδης Γεωργούσης είναι δίπλα σας για να σας καθοδηγήσει με ασφάλεια σε ό,τι αφορά την πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία της οστεοπόρωσης. Με έμφαση στην πρόληψη των καταγμάτων, τον σεβασμό στον ηλικιωμένο ασθενή και τη συνεργασία με άλλες ειδικότητες όπου χρειάζεται, προσφέρει πλήρη ορθοπαιδική φροντίδα.

Μην αφήνετε την οστεοπόρωση να περιορίσει τη ζωή σας. Επισκεφθείτε έγκαιρα έναν εξειδικευμένο ορθοπαιδικό στην Καρδίτσα ή στη Λαμία και διατηρήστε τα οστά σας δυνατά και το σώμα σας σε κίνηση.